نمونه گیری صحیح آزمایشگاهی از بیماران وکارکنان ومحیط
تهیه کنندگان:
مهناز احمدی
الهام سپهوند
اهمیت انجام صحیح نمونه گیری:
عدم توجه به تلقیح حجم مناسب خون موجب:
افزایش موارد منفی کاذب
محروم شدن بیمار از خدمات درمانی مناسب
در نهایت ایجاد عوارض جدی وماندگار
تذکرات مهم جهت نمونه گیری از بیماران بستری
مراحل انجام صحیح کشت خون
آماده سازی محل نمونه گیری
قبل از شروع نمونه گیری رگ مناسب را انتخاب کنید.
برای ضد عفونی نمودن محل به ترتیب زیر اقدام کنید:
ابتدا محل را با استفاده از الکل وبا حرکت دایره وار از مرکز به محیط پاکیزه کنید.
یک تا دو دقیقه صبر کنید تا الکل از سطح پوست تبخیر شود.
سپس با بتادین به صورت دایره وار محل را ضد عفونی کنید.یک تا دو دقیقه صبر کنید تا بتادین در محل خشک شود.
مهم ترین نکته بعد از ضد عفونی نمودن محل نمونه گیری در نظر گرفتن حجم خون مورد نیاز براساس سن بیمار است.
در مورد بالغین واطفال بزگتر از 12 سال حجم ایده آل10 تا 20 سی سی وحداقل حجم قابل قبول 5سی سی
در مورد کودکان کوچکتر از 7سال حجم خون با توجه به جثه بیمار وبین 1 تا 5 سی سی است.
بعد از اتمام نمونه گیری وتلقیح خون به ویالها با استفاده از الکل % 70 بتادین را از روی پوست بیمار پاک کنید.
نکات مهم در مورد زمان نمونه گیری
دستور العمل برای گرفتن خلط
PPD تست
لازم است که محل تزریق به مدت 24تا 72 ساعت خارش نداده وآب زده نشود.
جمع آوری ادرار
لازم است از آلودگی ادرار با باکتریهای دور دست یا مجرای ادرار جلوگیری شود.
از مصرف زیاد آب پیش از آزمایش به علت تاثیر بر صحت آزمایش اجتناب کند.
دستهای خود را به دقت بشوید.
مقدار کمی از ادرار را تخلیه کرده وحدود 20تا 30سی سی ادرار را در ظرف نمونه جمع آوری کند.
پس از نمونه گیری باید هر چه سریعتر وحداکثر تا 2ساعت نمونه به آزمایشگاه جهت کشت انتقال دهید.
کشت ادرار در اطفال
روش صحیح نمونه گیری از محیط
نمونه گیری باید به شکل دوره ای از تجهیزات بیمارستانی صورت گیردوتعداد نمونه گیری بستگی به میزان عفونت بیمارستانی دارد.
نمونه گیری از سطوح محیطی
سوآپ استریل رابا محیط استریل یا سالین استریل آغشته می کنیم واز سطح مورد نظر با حرکت چرخشی ویک طرفه سوآپ نمونه بر می داریم.
بهتر است این سطح اندازه مشخصی داشته با شد تا هنگام گزارش مقدار کلنی در واحد سطح گزارش شود.
روش غو طه ور کردن
می توان محلول شستشوی استریل را در ظرف بزرگتر واستریل ریخت .در صورتی که نمونه مورد نظر به اندازه کوچک باشد که در این ظرف جا شودآنرا درون ظرف حاوی محلول می گذاریم وبه مدت 1دقیقه به شدت تکان می دهیم از این محلول نیز جهت کشت استفاده می گردد.
RODAC روش
روشی ساده ولی بسیار پر هزینه است.محیط های کشت آماده مصرف روی صفحه پلاستیکی انعطاف پذیر قرار دارند.
در این روش پس از برداشتن پوشش محافظ سطح آگار
آگار پلیت را به طور مستقیم با سطح نمونه برداری تماس می دهیم.
پس از گذاشتن مجدد محافظ پلیت را 48 ساعت در انکوباتور قرار میدهیموتعداد کلنی ها را می شماریم.
در صورت تهیه نمونه از یک اطاق بیمارستانی برای از بین بردن خطای انتخاب محل نمونه گیری حداقل به 15 عدد از این محیط نیاز است.
در اطاق عمل در شرایط مطلوب کمتر از 5کلنی روی این محیط رشد می کند.
روش صحیح نمونه گیری از کارکنان
آسانترین روش برای کشت از دستها این است که یک سواپ استریل را با سالین استریل یا محیط کشت مناسب برای میکرو ارگانیسمهای پوست مرطوب کرده وبعد ان را به کف دستها بمالیم.
راه دیگر این است که کف دستها را به آرامی روی محیط کشت مناسبی فشار دهیم.
اگر بخواهیم نعداد ارگانیسمها به صورت واضح تر شمارش کمی شود50سی سی از محیط کشت را در داخل ظرف استریل ریخته وبعدفرد برای 30 ثانیه در داخل این محیط دستهایش را به یک دیکر بمالد
اگر منشا عفونت بیمارستانی محیط یا پرسنل باشد باید از پرسنل ومحیط یا دستگاهها نمونه تهیه شودوانجام این کشتها باید براساس اثبات عفونت باشد.
تهیه نمونه وکشت راندوم از محیط یا پرسنل هم وقت گیر است وهم پر هزینه ولذا توصیه نمی شود.